Khởi nghiệp: Cần chuẩn bị cho một “Tương lai thông minh”

Từ năm 2016 Chính phủ đã xác định chương trình quốc gia khởi nghiệp là một trong số những trụ cột chiến lược phát triển Việt Nam. Các luật hỗ trợ cho doanh nghiệp vừa và nhỏ như đề án 844 tạo lập hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo mong muốn đến năm 2025 sẽ có khoảng 500 dự án được hỗ trợ.

Tương lai trí tuệ AI ngang bằng với con người

Theo nhận định của các chuyên gia kinh tế, khởi nghiệp bây giờ không còn như những năm về trước. Nếu các startup khởi nghiệp theo cách truyền thống “lấy ngắn nuôi dài…” sẽ khó phát triển, đuổi kịp với kinh tế toàn cầu. Bởi chúng ta đang sống trong thời đại công nghệ, mà công nghệ luôn thay đổi không ngừng.

Theo chuyên gia thương hiệu Nguyễn Trần Quang, thành viên HĐQT TVHUB: Chúng ta đang trong giai đoạn mà các chuyên gia dự báo chỉ trong vòng khoảng 5 năm nữa, một bộ óc của AI sẽ ngang bằng với bộ óc của con người. Dự báo tiếp theo, năm 2045 một bộ óc của AI sẽ bằng toàn thể trí thông minh của toàn thể nhân loại… Vì thế, các Startup phải bắt đầu lựa chọn phương án tập trung vào những sản phẩm có thể giải quyết nhu cầu của một thị trường lớn và vô biên giới.

Kinh nghiệm từ doanh nhân Phạm Văn Tam – Chủ tịch HĐQT Asanzo chia sẻ:“Thực tế tôi cũng không đi theo những người đi trước mà tôi là người phát triển sau này. Ngày xưa, thường kinh doanh ở các chợ lớn ở Sài Gòn. Sau này, tôi không tập trung ở đó mà làm ở các tỉnh khác và xây dựng lại một mô hình hoàn toàn khác cùng cách làm khác thì mới có ngày hôm nay. Nhưng ngược lại đến hôm nay tôi nhận ra rằng tất cả các công ty nước ngoài cũng khác tôi. Ví dụ như ngành Điện thoại họ làm rất tốt còn tôi đang gặp khó khăn trong việc tiếp cận khách hàng. Tư duy của chúng tôi bị chậm hơn so với các tập đoàn nước ngoài. Nên lời khuyên của tôi đến với các bạn trẻ là khi có sản phẩm phải tìm cách nào để tiếp cận người mua một cách nhanh nhất qua phương thức online. Online là một thế giới phẳng xuyên quốc gia. Đó là một nền tảng kinh doanh rất tốt và là xu thế của thế giới trong những năm tới”.

Các Startup tiếp cận công nghệ và tận dụng cơ hội như thế nào?

Ông Walter Blocker Chủ tịch HĐQT – VTA cho rằng: Các mô hình online mới cho thấy có sự thay đổi nhưng bản chất thì vẫn vậy. Thế giới thay đổi rất nhanh và nó tạo ra nhiều cơ hội nhưng về cơ bản thì nó vẫn như vậy. Điều quan trọng nhất là cách chúng ta tiếp nhận thông tin và sử dụng nó. Nhờ công nghệ chúng ta có nhiều thông tin hơn. Điều chúng ta cần thay đổi là sử dụng thông tin đó để tiếp cận thị trường một cách nhanh chóng. Điều đó có nghĩa là chúng ta cần hợp tác với nhau để đưa ra những giải pháp chiến lược và thực hiện kế hoạch đó.


Ông Walter Blocker Chủ tịch HĐQT – VTA

Nhận xét về phong trào khởi nghiệp tại Việt Nam, ông Walter Blocker chia sẻ: “Tôi mở doanh nghiệp tại Việt Nam từ năm 1994, doanh nhân có rất ít, hầu hết là doanh nghiệp nhà nước và sau 20 năm đã thấy khối lượng lớn doanh nhân trong thời đại mới. Cho thấy hệ sinh thái khởi nghiệp đã kết nối với hệ kinh doanh toàn cầu. Từ một người đi theo, đất nước đã có những doanh nghiệp tham gia thị trường toàn cầu”. Và theo tôi, các Startup Việt Nam đang tận dụng cơ hội để khởi nghiệp đúng hướng”.

 Cũng theo bà Tan Hooi Ling – đồng sáng lập Grab chia sẻ về khởi nghiệp trong khu vực Đông Nam Á: Khu vực  Đông Nam Á kinh tế đang rất phát triển, dự kiến thu hút hơn 13 tỷ USD đầu tư vào khởi nghiệp. Con số này đang phát triển rất nhanh, bởi thời đại chúng ta đang sử dụng điện thoại thông minh và người sử dụng điện thoại còn nhiều hơn số người có tài khoản ở ngân hàng. GDP khu vực hoàn toàn dựa vào nền tảng công nghệ, sự tăng trưởng kinh tế số dựa trên công nghệ và thương mại điện tử sẽ còn tăng đến 8 lần đến năm 2025.

Vì vậy, khởi nghiệp các Startup phải biết bắt đầu từ đâu?. Bởi nền tảng công nghệ đi ra toàn cầu đều có những đặc tính cụ thể. Là những nền tảng luôn luôn giữ được tính liên quan đến nhu cầu phát triển, giải quyết được vấn đề của con người. Họ tập trung vào khách hàng là ai, cần gì và đưa ra dịch vụ liên quan; Khả năng Scale (mở rộng quy mô) lên rất là nhanh (Phải chuyển đổi thành doanh nghiệp Digital và phải đảm bảo được tính thông minh trên dịch vụ điện toán đám mây) và chúng ta không chỉ phát triển một mình mà cần phát triển cùng với hệ sinh thái.

Điều quan trọng là để ra được một sản phẩm muốn đi được toàn cầu với các công nghệ hiện nay thì các Startup lựa chọn cái tốt nhất ở nơi tốt nhất, và khi doanh nghiệp đã sở hữu được hệ thống dữ liệu lớn Big Data thì có thể tiếp tục mở rộng ra nhiều mảng.

Ông Lê Hải Bình – Chủ tịch HĐQT công ty Mắt Bão thì cho rằng: “Cộng đồng Startup hiện rất trẻ và thị trường, mọi thế đều trẻ mở ra cánh cửa vô cùng lớn cho Startup trong việc lựa chọn đi một mình hay đi cùng nhau. Startup công nghệ đừng nghĩ áp dụng công nghệ triệt để, làm app theo trends… mới là công nghệ…”

Dấn thân giúp tạo ra thành công

Để thích nghi với thị trường nhiều biến động ấy, không cách nào khác là phải thay đổi nhanh theo và điều cơ bản vẫn chính vào sức lực của các Startup: Phải xem năng lực tài chính, trí tuệ, con người sẽ quyết định đi đến đâu. Có thể sử dụng từ các nhà cung cấp lớn, có cái dễ xài, có cái cần phát triển. Nếu có nguồn lực nữa thì phân tích data trong một số lĩnh vực đặc thù. Hiểu rõ doanh nghiệp của mình trước: Một là lựa ngành hàng đi, hoặc là đi từ đầu nếu có đủ nguồn lực… Hay như lời khuyên của những doanh nhân đi trước: Trước khi khởi nghiệp phải học khởi nghiệp: “Muốn đi nhanh hãy đi một mình, nếu đi xa hãy cùng nhau”.

 Chia sẻ của nhà sáng lập Bùi Hải Nam “Dự án Datamart” vừa đoạt giải quán quân cuộc bình chọn Startup Việt 2018. Nếu khởi nghiệp chỉ vì “ngầu”, hay vì một trào lưu mới mà sâu trong thâm tâm ta không thích thì hãy ngừng lại. Nếu ai nói ta điên khùng nhưng chúng ta tin mình có lý do để bỏ mồ hôi công sức thì hãy tiếp tục.

Vì thế, trước khi thành lập Datamar, Bùi Hải Nam gia nhập Lazada, trải nghiệm nhiều vị trí trước khi dấn thân vào con đường của riêng mình: “Đó là lúc tôi nhận ra có thể dùng công nghệ, phân tích – dựa trên nền tảng big data và AI.

 Tuy nhiên theo chia sẻ của các chuyên gia kinh tế: Các Startup, ngoài việc nắm bắt, lựa chọn công nghệ, thì kinh nghiệm gọi vốn cho dự án của mình còn gặp nhiều khó khăn. Theo ông Lê Mạnh Hùng – Phó Cục Trưởng Cục Phát triển Doanh nghiệp nhận định về môi trường khởi nghiệp của Startup thời điểm hiện tại có sự thay đổi tích cực so với cách đây 2 năm trước. Nhưngđối với quốc gia khởi nghiệp, nên hiểu đó là tinh thần đồng tâm hiệp lực mang tính hệ thống của cả quốc gia. Nhờ thế giúp chúng ta vượt qua những thách thức của sự biến đổi từng ngày, từng giờ trên thế giới về quá trình tiến hóa và phát triển. Từ đó thu ngắn khoảng cách với những quốc gia có nền kinh tế đã phát triển, để Việt Nam thật sự giàu mạnh.