SỰ GÓP MẶT TAI HẠI CỦA LIPID TRONG MÁU

Cholesterol và Triglycerid máu là các thành phần chất béo trong máu và thường được gọi là các thành phần mỡ của máu, hay chính xác hơn là Lipid máu. Sự hiện diện của chúng trong cơ thể là nguyên nhân dẫn đến tim mạch, tiểu đường, xơ vữa động mạch…

  • Cholesterol là chất giống như mỡ có ở màng tế bào mọi bộ phận của cơ thể từ hệ thần kinh đến gan tim. Cơ thể sử dụng Cholesterol để tạo các hormon, acid mật, vitamin D và nhiều chất khác. Khoảng 30% lượng Cholesterol của cơ thể là từ thức ăn chúng ta ăn vào, 70% còn lại là do cơ thể sản xuất ra. Cholesterol tuần hoàn trong máu, nhưng tự bản thân không thể di chuyễn được trong máu. Do vậy để luân chuyển trong máu, Cholesterol phải kết hợp với một protein (Apoprotein) để tạo thành Lipoprotein. Lipoprotein có lõi bên trong gồm Cholesterol và Triglycerid, vỏ ngoài là protein (Apoprotein) và phospholipid.
    Khi có quá nhiều cholesterol trong máu, lượng cholesterol thừa sẽ xâm nhập vào thành mạch, càng ngày lượng mỡ tích tụ ở thành mạch càng nhiều sẽ tạo thành mảng xơ vữa. Mảng xơ vữa này làm hẹp lòng mạch và làm thành mạch trở nên cứng hơn không còn mềm mại, tình trạng này gọi là “Xơ vữa động mạch”.
  • Triglycerid là dạng khác của mỡ được tìm thấy trong máu và trong thức ăn. Các yếu tố làm tăng triglycerid là thừa cân, béo phì, hút thuốc lá, uống nhiều rượu bia, ít hoạt động thể lực, ăn quá nhiều chất ngọt và tinh bột.
    Tăng triglycerid dù ở mức giới hạn (150-199mg%) hay cao (200-499mg%) cũng đều làm tăng nguy cơ tim mạch. Khi triglycerid tăng rất cao >500mg% (>5.7mmol/L) thì người bệnh có nguy cơ bị viêm tụy, vì vậy cần điều chỉnh ngay bằng thuốc để phòng ngừa tình trạng này.
  • Để giảm triglycerid cần phải thay đổi lối sống như giảm cân, ngừng hút thuốc lá, hạn chế rượu bia, tăng cường hoạt động thể lực, hạn chế chất ngọt và tinh bột, đôi khi phải dùng thuốc trong những trường hợp triglycerid quá cao.
  • Các loại thức ăn có nguồn gốc thực vât đặc biệt là rau thường không có cholesterol như bí ngô, cải bắp, củ cải, dưa chuột, đậu cô ve, đậu Hà Lan, hành tây, ớt xanh to, rau diếp, rau mùi tàu, rau xà lách, súp lơ, su hào, tỏi tây, khoai tây và các loại quả như cam, chanh, đào, dâu, lê , mơ, nho. Gạo tẻ cũng không có cholesterol.
Các loại thức ăn có nguồn gốc thực vât đặc biệt là rau thường không có cholesterol

LƯỢNG CHOLESTEROL TRONG MỘT SỐ THỰC PHẨM THƯỜNG DÙNG
(mg/100g thực phẩm ăn được)

Thực phẩm                 Cholesterol    Thực phẩm                   Cholesterol

Thịt bò                         59                   Trứng gà toàn phần        600
Thịt bê                         71                   Lòng đỏ trứng                179
Bồ dục bò                    400                 Thịt gà tây                      81
Dạ dày bò                    95                   Thịt gà hộp                    120
Lưỡi bò                        108                 thịt lợn nạc                     60
Tiết bò                         40                   Bồ dục lợn                     375
Tim bò                         150                 Chân giò lợn                  60
Thịt bò hộp                  85                   Dăm bông lợn               70
Sữa bò tươi                  13                   Gan lợn                         300
Sữa chua                      8                     Mỡ lợn                          95
Sữa bột toàn phần        109                 Sườn lợn                       66
Sữa bộ tách béo           26                   Tim lợn                         140
Sữa đặc có đường         3                     Thịt lợn hộp                 66
Thịt cừu    78 Thịt hươu                     85
Thịt ngỗng                     80 Bơ                               270                
Thịt thỏ                         65 Phomat                        36                  
Thịt vịt                          76 Chocolate thỏi             174                
Cá chép                         70 Thịt ngựa                     75                  
Cá trích hộp                   52 Thịt gà                         75                   Lươn                              142 Tôm đồng                     200
Gan gà                         440                 Kem sữa 18%Lipid       56